A - Kto może dawać przykład?

Ciekawy artykuł: Magdalena GOETZ, Bohater(ka) dnia codziennego. Kto może dawać przykład dzieciom i młodzieży? „Głos Nauczycielski” 2017 nr 13, s. 12

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

Bohaterstwo brzmi dumnie, wzniośle i górnolotnie. Czy warto o tym rozmawiać? Kim jest bohater? Kogo dzieci i młodzież uznają za bohatera? Czy daje on dobry przykład dzisiejszym nastolatkom?  Takie i podobne pytania stawia Magdalena Goetz [1] w artykule z kluczowym pytaniem: Kto może dawać przykład dzieciom i młodzieży?

 

Bohater mityczny i codzienny

Bohaterem staje się dziś zwykły człowiek, który wykazał się odwagą i uratował tonącego czy dziecko z pożaru. Problem jest zaś pytanie: Jaki przykład w codziennym życiu może wziąć dzisiejszy nastolatek z historycznych postaci, z żołnierzy i powstańców? Odpowiedź – zdaniem M. Goetz [1] – „może brzmieć: wierność swoim ideałom i wartościom…”. Tak - ale: Czy młodzi mają dziś swoje ideały?

Barwy i blaski tego zjawiska nie zawsze są jednoznaczne i kolorowe. Ale i tak warto o nie pytać. Autorka artykułu [1] zaś pyta: „Kim jest bohater? Czym jest odwaga i heroizm? Odpowiedzi na te pytania tylko pozornie są oczywiste.” – twierdzi. „Dziś potrzebujemy bardziej bohaterów i bohaterek dnia codziennego niż mitycznych herosów czy komiksowych superbohaterów”. To prawda, ale: Kto jest bohaterem dnia codziennego?

 

Bohaterstwo w oczach uczniów

Bez porównania łatwiej jest zapytać swoich uczniów: Kim według nich jest bohater czy bohaterka? Czy znają przykłady takich osób, które wykazały się odwagą? Prawdopodobnie młodsze dzieci i młodzież klas wyższych, „będą wskazywać przede wszystkim na ludzi szczególnie zasłużonych, znanych dzięki wielkim czynom lub niezwykłej odwadze, często takich, którzy oddali życie za sprawę – np. w wojnie o niepodległą ojczyznę” [1].

Być może ważniejszym jest pytanie: Kto dziś jest bohaterem? – oraz kolejne, podobne: Co dziś możemy brać z historycznych bohaterów? Czy są dla nas przykładem? Autorka [1] uważa, że odpowiedzi na takie pytania mogą okazać się trudne. Z pewnością warto je stawiać, choć wiadomo, że młodzież dziś (dawniej także) buntuje się przeciwko słabościom społecznego i szkolnego życia oraz utartym schematom myślenia i postępowania.

 Fot.: Dziecko pójdzie za przykładem… (fot. www.facebook.com.pl)

Bohaterstwo z pomników

Bohaterowie stają na pomnikach, a po jakimś czasie czasem ich już tam nie ma. Sprawa zwykle nie jest klarowana i jednoznaczna. Czasem rodzi sprzeciw i bunt, bo oszacowanie wielkości czynów bywa dyskusyjne. Autorka ww. artykułu [1] twierdzi, że: „Kiedy bohaterami młodych ludzi są wybitni ludzi nauki, działacze społeczni czy artyści, nieco łatwiej jest wskazać to, co może tę młodzież inspirować w jej codziennym życiu: samodoskonalenie się, wytrwała praca, działanie, wierność ideałom.”

Bunt młodych ma różne źródła, często bierze się z niezgody na bylejakość, z niekonsekwencji myślenia i działania dorosłych oraz bierności, która oczywiście nie prowadzi do wielkich, odważnych czynów. Szerzej o tym jest w artykule pt. Jak pracować z buntującą się młodzieżą? [3]. Był kilka lat temu upowszechniony na edukacyjnym portalu Edunews.pl. Warto przeczytać i przemyśleć.

 

Bohater dnia codziennego

Bogactwo wartości związanych z bohaterstwem promuje znany psycholog Phillip Zimbardo. M. Goetz [1] wspomina o jego działaniach i stwierdza, że: „Chyba najbardziej znanym propagatorem idei bohaterstwa dnia codziennego jest prof. Phillip Zimbardo, światowej sławy psycholog, który, co ciekawe, zwrócił swoją uwagę na Polskę…”. Wydaje się, że najważniejsza jest tu wierność ideałom i wartościom oraz pokazanie jej innym ludziom.

Być może w tym zakresie przyda się także treść artykułu dr Agnieszki Karczewskiej [2] pt. Polonistyka i świat wartości. Są w nim autorskie refleksje i propozycje pracy z wartościami. Autorka jest pracownikiem Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego w Lublinie. Przypomina ogromne znaczenie świata wartości w ludzkim życiu oraz potrzebę doceniania walorów dobrego słowa i polonistyki w szkole. Ten artykuł także warto poznać. (JPS)

--------------------------------------

1. GOETZ M., Bohater(ka) dnia codziennego. Kto może dawać przykład dzieciom i młodzieży? „Głos Nauczycielski” 2017 nr 13, s. 12.

2. KARCZEWSKA A., Polonistyka i świat wartości, „Głos Nauczycielski” 2017 nr 11.

3. SAWIŃSKI J.P., Jak pracować z buntującą się młodzieżą? Edunews.pl – z 14.09.2011.