A - Nadmiar domowych prac

Ciekawy artykuł: RPD: nadmiar prac zadawanych uczniom

do domu narusza ich prawa – www.oswiata.abc.com.pl – z 24.03.2017

 

Nadmiar czegoś chyba nie jest pożądany. Zbyt wiele prac domowych zadawanych dzieciom przez nauczycieli do domu narusza ich prawo do wypoczynku i zabawy oraz stanowi ingerencję szkoły w życie prywatne rodzin - twierdzi Marek Michalak, Rzecznik Praw Dziecka. Co zrobić z nadmiarem domowych prac uczniów?

 

Nadmierna ingerencja

Nadmierne zadawanie prac domowych uczniom – zdaniem Marka Michalaka, RPD [2]– „Stanowi także ingerencję szkoły w życie prywatne rodzin, bo pośrednio wpływa na ich rozkład dnia”. Stwierdzenie jest mocne. Wystosował więc pismo skierowane do MEN w tej sprawie [1], które ma miesiąc na odpowiedź rzecznikowi.

Na problemy zadawania prac domowych uczniom wskazywano już wielokrotnie. Wiele lat temu zajmując się sprawami edukacji środowiskowej w klasach I-III szkoły podstawowej, wskazywano na potrzebę zastąpienia czasochłonnych prac pisemnych ze środowiska społeczno-przyrodniczego na rzecz prac polegających na obserwacji przyrody, wykonania prostego eksperymentu czy przeprowadzenia wywiadu z bliską osobą. Szerzej jest o tym w artykule pt. Praca domowa z zakresu środowiska społeczno-przyrodniczego w klasie III [3]. Był upowszechniony w miesięczniku „Życie Szkoły”.

Niedoceniany minimalizm

Nadmiar czegoś nie mieści się w regule umiaru - „złotego środka”. Choć niektórzy twierdzą, że „od przybytku głowa nie boli”. Aj! Czasem boli i to mocno. Ostatnio ciekawość budzi interesująca książka promująca minimalizm,. Chodzi o publikację dr Katarzyny Kędzierskiej [1] pt. Chcieć mniej. Minimalizm w praktyce. Proponuję ją przeczytać – i to właśnie w kontekście refleksji nad przyczynami dziś już powszechnego problemu społecznego, jakim jest szybko rozszerzająca się mowa agresji, nienawiści i ignorancji. Dlaczego przesłanie tej książki powinno zaciekawić nauczycieli zadających domowe prace uczniom?

Na pewno chciałoby się, aby mniej było mowy agresji, nienawiści i ignorancji, która w ostatnim czasie rozszerza się, w szczególności w Internecie na portalach społecznościowych, do granic bólu i wstydu. Tego powinno być mniej! Problem ten jest trochę szerzej przedstawiony w artykule pt. Jak ujarzmić mowę ignorancji? [4]. Jest upowszechniony na portalu Edunews.pl. A ponadto wzmaga rywalizację (fot. 1)

  Fot. 1: Odrabianie lekcji (fot. www.edunews.pl)

 

Nadrzędność zdrowia i higieny

Nadmierne zadawanie prac domowych uczniom, w szczególności dzieciom klas I-III jest niekorzystne z kilku względów. Ale dla nauczycieli istotna jest rzetelna i trafna odpowiedź na pytanie: Dlaczego nadmiar zadawanych prac domowych uczniom jest często w sprzeczności z zasadami psychicznej higieny? Problem ten warto poznać i zrozumieć.

Na pewno jednak jest ono nieuzasadnione w kontekście zasad higieny psychicznej. Była ona kiedyś przedmiotem nauczania w LO, a dziś jest odsuwana na drugi plan, a swej szczególnej ważności nie straciła. Problemy te podnoszono niedawno w artykule pt. O ważności higieny psychicznej w szkole [5] – wskazując na wyjątkowość ważność zasad higieny psychicznej i zbyt lekceważący do nich stosunek wielu osób, w tym ludzi edukacji. Był upowszechniony niedawno na portalu Edunews.pl. A tutaj rodzi się pytanie: Dlaczego nadmiar zadawanych prac domowych uczniom jest często w sprzeczności z zasadami psychicznej higieny?

Nadmierne przemęczenie

Na nadmiar zadawanych prac domowych skarżą się uczniowie - twierdzi RPD Marek Michalak [2]. Twierdzi, że do jego biura zgłaszają się dzieci i ich rodzice ze skargami na nadmiar zadawanych prac domowych. "Uczniowie są przemęczeni, zniechęceni do zajęć szkolnych, nie mają możliwości odpoczynku oraz szans na realizowanie i rozwijanie pasji”.

„Nauczyciel zadający obszerną pracę domową zwykle nie wie o pracach zadawanych z innych przedmiotów, czego efektem jest wielogodzinne spędzanie czasu przeznaczonego na odpoczynek, na nauce - nawet do późnych godzin wieczornych" - uważa rzecznik. Chyba rolą wychowawcy klasy jest koordynacja liczby zadawanych prac? (JPS)

------------------------------------------

1. KĘDZIERSKA K., Chcieć mniej. Minimalizm w praktyce, Warszawa: Wydaw. Społeczny Instytut Wydawniczy Znak, 2016.

2. RPD: nadmiar prac zadawanych uczniom do domu narusza ich prawa – www.oswiata.com.pl – z 24.03.2017.

3. SAWIŃSKI J.P., Praca domowa z zakresu środowiska społeczno-przyrodniczego w klasie III, „Życie Szkoły” 1988 nr 6, s. 371-379.

4. SAWIŃSKI J.P., Jak ujarzmić mowę ignorancji? Edunews.pl – z 22.03.2017.

5. SAWIŃSKI J.P., O ważności higieny psychicznej w szkole, Edunews.pl – z 15.03.2017.