K - O toksycznych relacjach

Ciekawa książka: Lillian GLASS, Toksyczni ludzie. 10 sposobów postępowania z ludźmi,

którzy uprzykrzają ci życie, Warszawa: Dom Wydaw. Rebis

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

Toksyczność jest problemem biologii, chemii i toksykologii, ale dotyczy także ludzi, a właściwie każdego z nas. Niestety, są wśród nas toksyczni ludzie. Jak ich rozpoznać i jak poprawić funkcjonowanie wśród ludzi? Czy jest to może problem zdrowia psychicznego, czy też zaburzeń zachowania? Trzeba o nich mówić, bo warto z różnych względów poprawiać międzyludzkie stosunki, a w szczególności w rodzinie i szkole.

 

Toksyczni ludzie

 

To prawda, że są w naszym otoczeniu tacy ludzie, którzy nas denerwują, obrażają, z którymi trudno jest żyć lub pracować razem. Międzyludzkie stosunki w szkołach także są różnorodne. Relacje z takimi trudnymi (toksycznymi) ludźmi są dla nas problemem. Dziś już są dostępne książki, artykuły o cechach takich osób i sposobach rozwiązywania trudnych problemów. Pytaniem pozostaje: Jak postępować w kontaktach z toksycznymi ludźmi i jak rozpoznawać takie związki? Dlaczego najlepiej jest jak najszybciej je zakończyć?

Temat toksyczności ludzi, czyli trudnych relacji międzyludzkich podejmują różni autorzy rozmaitych publikacji psychologicznych i wychowawczych, bo jest on aktualny oraz powinien być wykorzystany w szkole. Jest szczególnie ważny w poprawianiu relacji nauczycieli z uczniami oraz ich rodzicami. Temat ten jest opisany dość szeroko, szczególnie przez psychologów. O tych relacjach pisze często do nauczycieli Magdalena Goetz [3] w „Głosie Nauczycielskim”, np. w artykule pt. Wspólnie i bez porażek. Rozwiązywanie konfliktów z klasą (…). Warto przeczytać, bo tak łatwo jest kogoś ocenić, a trudno docenić.

 

Trudności w komunikacji

 

Toksyczna jest „mowa nienawiści”, agresja i nietolerancja, ale w szkole także rywalizacja oraz „wyścig szczurów” prowadzące do licznych zaburzeń i negatywnych, agresywnych zachowań. Niektórzy twierdzą, że one nie mają wychowawczych aspektów i są szkodliwe dla uczniowskiego rozwoju. A jeszcze bardziej szkodliwa jest chciwość, którą w niektórych krajach Zachodu uważa się za coś pozytywnego, bo to ona psuje relacje międzyludzkie i rodzi nienawiść.

Toksyczność kojarzy się raczej z jadami zwierząt, truciznami, które zagrażają naszemu zdrowiu. Ale tu jednak nie chodzi o organiczne (biologiczne, chemiczne) toksyny, a właśnie problemy i trudności w porozumieniu się z innymi ludźmi. Są one różne i mają rozmaite podłoże. Właśnie te problemy charakteryzuje książka pt. Toksyczni ludzie [2]. Podejmuje sposoby rozpoznania takich ludzi i możliwości lepszego funkcjonowania wśród nich, a także sprawy zakończenia takich toksycznych relacji. (fot. 1)

Fot. 1: „Toksyczni ludzie” - okładka (fot. www.empik.com/tosyczni)

 

Trudności w pracy z młodzieżą

 

To jest: „znakomita książka ułatwiająca funkcjonowanie wśród ludzi” – podkreśla opinia o niej zamieszczona w Internecie na stronie księgarni Empik [7]. Warto ją poznać i samemu przekonać się o jej wartościach. Przedstawia 10 sposobów postępowania z ludźmi, którzy uprzykrzają ci życie. Z pewnością można je przenieść na obszar wychowania i szkoły? Wystarczy włączyć umiejętność obserwacji i wyobraźnię oraz dostrzec uczniowskie bunty, niezadowolenia i zniecierpliwienia. Szerzej o nich jest w artykule pt. Skąd młodzieżowe zniecierpliwienie? [5]. Jest dostępny na portalu Edunews.pl.

Twierdzenie, że rywalizacja ma słabe strony nie jest czymś nowym. Wychowanie, a w tym to szkolne wymaganie od dzieci i młodzieży domaga się stosowania umiarkowanych i humanistycznych metod. Niektórzy twierdzą, że najlepszy jest umiar, „złoty środek”, ale właściwie: Czym jest ten złoty środek w edukacji czy wychowaniu? Oczywiście, że nie można przesadzać ani z dyscypliną i rygoryzmem, ani też z nadopiekuńczością i nadgorliwością. Szerzej o szkodliwości nadopiekuńczości jest w artykule pt. O szkodliwości nadopiekuńczości [4]. Jest upowszechniony na edukacyjnym portalu Edunews.pl. Warto go poznać, przedyskutować z nauczycielami i dobrze przemyśleć

 

Toksyczność rywalizacji

 

Tomasz Tokarz [6] w ciekawym artykule, który warto przeczytać, pt. Rywalizacja – pisze: „Wymagamy od młodych ludzi uczestnictwa w edukacyjnych wyścigach. Żyjemy w świecie mierników i wskaźników, rankingów i wykresów efektywności. Ekscytujemy się ocenami, nagrodami, pozycjami w konkursach. Porównujemy i zestawiamy. Eksponujemy wyniki z testów. Stają się wyznacznikami sukcesu edukacyjnego”. To prawda, żyjemy pod presją oceniania i rywalizacji, ale nie dajmy się zwieść krytykom szkoły wskazującym, że ocenianie i rywalizacja są szkodliwe dla rozwoju.

Te właśnie tematy są źródłem problemów różnych ludzi. Faktycznie warto zastanowić się nad sensownością takich działań. Dr T. Tokarz [6] pyta wprost: Komu one służą? Czy rzeczywiście służą one rozwojowi naszych dzieci? Twierdzi także, że „Szkoła nie jest dobrym miejscem na rywalizację. Ściganie się nie sprawdza się w tej przestrzeni. Nie służy realizacji celów edukacyjnych – czyli inspirowaniu do rozwoju, rozumianego przede wszystkim jako lepsze rozumienie samego siebie i świata, jaki nas otacza”. Warto rozważyć!

 

Toksyczność rozszerza się

 

Teraźniejszość to dziwna i często zaskakująca epoka. Rozszerzająca się „mowa nienawiści” i nietolerancja dla innych poglądów, opinii, postaw czy nawet wyglądu, które widać w Internecie są toksyczne. Odnosi się wrażenie, że powszechne dziś jego wykorzystywanie jako sposobu komunikowania się nie tylko wyraźnie spłyca ludzkie myślenie ale także pobudza i kanalizuje w niewłaściwą stronę ludzkie emocje i uczucia. Często są to złe, prymitywne emocje i oślepiające odruchy. Z pewnością rację ma znajomy, który twierdzi, że zbyt łatwo wierzymy w śmieci, które czyta się na internetowych portalach i zbyt łatwo wyłączamy własne myślenie.

Toksyczność ludzi podjęta przez Lillian Glass [2] jest aktualnym problemem w różnych środowiskach i ważnym dla wielu. Jest ona uznaną specjalistką w dziedzinie komunikacji międzyludzkiej, autorką wielu książek na ten temat. Prowadzi praktykę w Beverly Hills i podróżuje z odczytami po całym świecie [7]. Książkę warto przeczytać, a problem próbować rozwiązać! (JPS).

-----------------------------------

1. http://pl.wikipedia.org./wiki/Toksyny

2. GLASS L., Toksyczni ludzie. 10 sposobów postępowania z ludźmi, którzy uprzykrzają ci życie, Warszawa: Dom Wydaw. Rebis, 2009.

3. GOETZ, Wspólnie i bez porażek. Rozwiązywanie konfliktów z klasą: strategie zorientowane na współpracę, „Głos Nauczycielski” 2016 nr 16, s. 8.

4. SAWIŃSKI J.P., O szkodliwości nadopiekuńczości, Edunews.pl – z 29.12.2015.

5. SAWIŃSKI J.P., Skąd młodzieżowe zniecierpliwienie? Edunews.pl – z 03.05.2017.

6. TOKARZ T., Rywalizacja, Edunews.pl – z 30.03.2016.

7. www.empik.com/toksyczni - z 22.04.2016.